{"id":3600,"date":"2025-06-30T18:56:00","date_gmt":"2025-06-30T15:56:00","guid":{"rendered":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/2025\/06\/30\/turkiye-tarimda-neden-yerinde-sayiyor-25-yil-sonra-hala-ayni-sorunlar\/"},"modified":"2025-06-30T18:56:00","modified_gmt":"2025-06-30T15:56:00","slug":"turkiye-tarimda-neden-yerinde-sayiyor-25-yil-sonra-hala-ayni-sorunlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/2025\/06\/30\/turkiye-tarimda-neden-yerinde-sayiyor-25-yil-sonra-hala-ayni-sorunlar\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye tar\u0131mda neden yerinde say\u0131yor? 25 y\u0131l sonra hala ayn\u0131 sorunlar"},"content":{"rendered":"<p>\u0130\u015fim icab\u0131 40-45 g\u00fcnl\u00fck periyotlarla yar\u0131 zamanl\u0131 yurt d\u0131\u015f\u0131nday\u0131m. Her ne kadar medyadan takip etsem de memleketime her geli\u015fimde i\u015flerin yolunda gitmedi\u011fini, bir \u015feylerin de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6r\u00fcrken, yurt d\u0131\u015f\u0131na her \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131mda ise her \u015feyin \u00e7ok ritmik akt\u0131\u011f\u0131n\u0131 pek bir \u015feylerin de\u011fi\u015fmedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n<p>\u0130lgi ve alakam nedeniyle Siyaset ve Tar\u0131ma biraz daha dikkat ederken, insan olman\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonucu olarak sosyal hayat\u0131\/toplumu daha \u00e7ok izliyorum.<\/p>\n<p>\u00dcz\u00fclerek s\u00f6ylemeliyim ki sadece siyaset ve ekonomi de\u011fil, toplumsal hayat\u0131m\u0131zda olduk\u00e7a s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 bir hal al\u0131yor. T\u00fcrkiye\u2019nin en medeni \u015fehirlerinden biri olan Ankara\u2019da ya\u015famama ra\u011fmen ara\u00e7 kullanman\u0131n hem trafik a\u00e7\u0131s\u0131ndan, hem de s\u00fcr\u00fcc\u00fclerin gerginli\u011fi y\u00fcz\u00fcnden daha da zorla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 yakinen g\u00f6zlemliyorum.<\/p>\n<p>\u00c7aresiz, \u00fcmitsiz ve \u00f6fkeli ko\u015fu\u015fturan kalabal\u0131klar\u0131n i\u00e7erisinde g\u00fcn ge\u00e7irmek olduk\u00e7a zor ve hatta tehlikeli bir hal alm\u0131\u015f durumda.<\/p>\n<p>Bu sefer memlekette oldu\u011fum d\u00f6nem genel manada hasat d\u00f6nemine denk geldi.<\/p>\n<p>Pazar ve marketlerde fiyatlar benim kafamda ucuz veya pahal\u0131 de\u011fil, makul veya gayrimakul olarak anlam kazan\u0131r. Baz\u0131 fiyatlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce \u201ceyvah eyvah \u00e7ift\u00e7inin vay haline\u201d, baz\u0131lar\u0131n\u0131 da g\u00f6r\u00fcnce \u201ceyvah eyvah vay t\u00fcketicinin haline\u201d diyorum. Maalesef \u00fclkemizde makul, vasat, itidal sadece siyasi sosyal hayat\u0131m\u0131zdan de\u011fil, \u00e7ar\u015f\u0131 pazardan da elini \u00e7ekmi\u015f durumda.<\/p>\n<p>\u00dcretici ve t\u00fcketici birbirine k\u0131zarken asl\u0131nda tek k\u0131z\u0131lmas\u0131 gerekenin tar\u0131m politikalar\u0131n\u0131 olu\u015fturanlar\u0131n ve y\u00f6netenlerin oldu\u011funu hassaten belirtmeliyim. Onlar\u0131n i\u015finin zorlu\u011fu a\u015fikar olmakla beraber, yakla\u015f\u0131k 25 y\u0131ll\u0131k tek ba\u015f\u0131na iktidar olunan d\u00f6nemde al\u0131nan mesafeye bak\u0131nca neredeyse hi\u00e7 yol al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayn\u0131 konularda \u00e7amura batm\u0131\u015f beygir gibi hala memleketin debelendi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Hep ezber edilen\/kolay izlerin \u00fczerinden gidilmesi sorunlarla ilgili \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilememesinin en \u00f6nemli nedeni.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 tane temel konunun ana g\u00fcndem edinilip \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilmesi ve dolay\u0131s\u0131yla onlarca tali meselenin kendili\u011finden \u00e7\u00f6z\u00fclmesi sa\u011flanabilecekken, konu ba\u015fl\u0131klar\u0131 bile tam manas\u0131yla tespit bile edilememi\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda \u00e7ok\u00e7a laf\u0131 edilen ama bili\u015fim \u00e7a\u011f\u0131nda bile becerilemeyen bir kronik planlama sorunu var. Bu nedenle \u00e7ift\u00e7ilik hala \u015fans oyunu gibi \u201cya tutarsa\u201d d\u00fczleminde y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir faaliyet olmaktan \u00e7\u0131kam\u0131yor.<\/p>\n<p>\u00c7ift\u00e7i kupon doldurur gibi \u00fcretim yap\u0131yor. Benim Toroslar\u0131n ete\u011finde meyvecilik yapan arkada\u015f\u0131m son 20 y\u0131lda \u015feftali dikti 5-6 sene para etmeyince a\u011fa\u00e7lar\u0131 kesti, nar dikti ondada ayn\u0131 durumu ya\u015fay\u0131nca en ba\u015fa Limona geri d\u00f6nd\u00fc.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 ay \u00f6nce u\u011frad\u0131\u011f\u0131mda bu seferde Limon a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6z\u00fcne kestirmi\u015f, kara kara d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu.<\/p>\n<p>Hububat ve sebzede \u00e7ift\u00e7inin \u015fans oyunu denemeleri bir y\u0131ll\u0131k zaman, emek ve maddi kay\u0131pla sonu\u00e7lan\u0131rken, meyvede \u00e7ok daha a\u011f\u0131r kay\u0131plarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lmakta.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131y\u0131 yazmama neden olan sosyal medyada yer alan iki haberden birisi; D\u00fcnya Kay\u0131s\u0131 \u00fcretiminin % 60\u2019ni kar\u015f\u0131layan Malatya\u2019da kay\u0131s\u0131n\u0131n neredeyse hi\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde taze kay\u0131s\u0131y\u0131 I\u011fd\u0131r\u2019l\u0131 \u00e7ift\u00e7i 3-5 liraya satamazken marketlerde t\u00fcketicinin 80-100 liradan a\u015fa\u011f\u0131da bu \u00fcr\u00fcne ula\u015famamas\u0131d\u0131r. Bir memlekette yokluk ve bolluk, ucuzluk ve pahal\u0131l\u0131k ayn\u0131 anda nas\u0131l ya\u015fan\u0131r ?<\/p>\n<p>Bu nas\u0131l ak\u0131ld\u0131\u015f\u0131 bir durumdur?<\/p>\n<p>Tar\u0131mda birincisi planlama sorunu ise tart\u0131\u015fmas\u0131z ikincisi art\u0131k farkl\u0131 bir iklim ve takvimde ya\u015f\u0131yor olmam\u0131zd\u0131r. Bu ger\u00e7eklik \u00fczerinden yeni duruma T\u00fcrk tar\u0131m\u0131n\u0131n, \u00fcreticisinin entegrasyonu \u015fartt\u0131r. Neredeyse yeni bir gezegene gelinmi\u015f gibi adaptasyon s\u00fcreci planlanmal\u0131 ve icra edilmelidir.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc ise, k\u0131rsal n\u00fcfusu %5\u2019in alt\u0131na, \u00e7ift\u00e7i ya\u015f ortalamas\u0131 60\u2019\u0131n \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131km\u0131\u015f memleketimizde bu modelleme ile \u00fcretimin, \u00f6zellikle de verimli\/kazan\u00e7l\u0131 \u00fcretim yapman\u0131n imkan\u0131 neredeyse kalmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Yeni bir model geli\u015ftirmek zorunluluk haline gelmi\u015ftir (ayr\u0131 ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir konu). Toprak sahipli\u011fi\/kullan\u0131m\u0131 konusunda ya\u015fanan fecaat, makinele\u015fme konusunda k\u00f6yl\u00fcl\u00fck ve destekler konusunda siyaset\u00e7i\/\u00fcretici aras\u0131nda geli\u015ftirilen patolojik i\u015fbirli\u011fi h\u0131zla ve kesin bir \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bir de g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kirlili\u011fi yaratmaktan \u00f6te gitmeyen, ancak \u201ck\u00f6rler, sa\u011f\u0131rlar birbirini a\u011f\u0131rlar\u201d \u015feklinde \u00e7al\u0131\u015fan k\u00fc\u00e7\u00fck derebeyliklere d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f tar\u0131m\/\u00e7ift\u00e7i kurulu\u015flar\u0131na bir nizamat verilmelidir. Ve bu son madde ancak \u201cdevlet sopas\u0131\u201d ile yap\u0131labilir.<\/p>\n<p>\u00d6yle 5 y\u0131ld\u0131zl\u0131 otellerin \u0131\u015f\u0131kl\u0131 salonlar\u0131nda de\u011fil.<\/p>\n<p>Konu uzar gider. 25 y\u0131l sonunda gelinen (daha do\u011frusu gelinemeyen) nokta itibariyle memleketin bir\u00e7ok meselede oldu\u011fu gibi tar\u0131m konusunda da yeni bir ak\u0131l, ahlak ve iradeye ihtiyac\u0131 var. Ve yeni k\u00fcresel askeri\/siyasi\/ekonomik d\u00fczen bize \u00e7ok zaman tan\u0131mayacak.<\/p>\n<p>Tar\u0131m\/g\u0131da bir milli g\u00fcvenlik\/strateji meselesidir. 4 tane markette 3 tane \u00fcr\u00fcn\u00fcn fiyat\u0131n\u0131 indirmekle, \u00e7ift\u00e7inin a\u011fz\u0131na bir parmak bal \u00e7almakla y\u00f6netilemez.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130\u015fim icab\u0131 40-45 g\u00fcnl\u00fck periyotlarla yar\u0131 zamanl\u0131 yurt d\u0131\u015f\u0131nday\u0131m. Her ne kadar medyadan takip etsem de memleketime her geli\u015fimde i\u015flerin yolunda gitmedi\u011fini, bir \u015feylerin de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6r\u00fcrken, yurt d\u0131\u015f\u0131na her \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131mda ise her \u015feyin \u00e7ok ritmik akt\u0131\u011f\u0131n\u0131 pek bir \u015feylerin de\u011fi\u015fmedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum. \u0130lgi ve alakam nedeniyle Siyaset ve Tar\u0131ma biraz daha dikkat ederken, insan olman\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3601,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-3600","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-tarim-haberleri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3600","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3600"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3600\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3601"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3600"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3600"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/topraktaumutvar.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3600"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}